Atlas ptaków Polski – katalog gatunków
Pomurnik (Tichodroma muraria)
Ochrona: Ochrona ścisła
Status lęgowy: lęgowy
Charakterystyka
Niewielki ptak o charakterystycznych szerokich, zaokrąglonych skrzydłach, które w locie przypominają kształtem skrzydła dużego motyla. Upierzenie popielatoszare z czarnym ogonem i gardłem (u samców w szacie godowej), jednak najbardziej rozpoznawalne są jaskrawoczerwone pokrywy skrzydeł z białymi plamkami na lotkach. Posiada długi, cienki i lekko zakrzywiony dół dziób, służący do wydobywania owadów i pająków ze szczelin skalnych. Zdjęcie: Licencja: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/2.0/ , Źródło: https://www.flickr.com/ , Autor: Charles J Sharp
Siedlisko i wymagania środowiskowe
W Polsce gatunek skrajnie nieliczny, gniazdujący wyłącznie w Tatrach, zazwyczaj powyżej górnej granicy lasu. Zasiedla pionowe ściany skalne, głębokie wąwozy oraz urwiska z licznymi szczelinami, unikając terenów zalesionych. Zimą sporadycznie spotykany na niższych wysokościach, a nawet na murach budowli historycznych czy w kamieniołomach poza górami.
Głos
Głos jest rzadko słyszalny, zazwyczaj w okresie lęgowym. Śpiew składa się z kilku wznoszących się, czystych gwizdów, oddawanych jako „tii-tii-tii-tu-rii”. Ptak odzywa się głównie podczas wspinaczki po skale lub w locie tokurowym.
Lęgi
W Polsce pomurnik jest skrajnie nielicznym gatunkiem lęgowym, gniazdującym wyłącznie w Tatrach powyżej 1000 m n.p.m. Sezon lęgowy rozpoczyna się w maju, a gniazdo w formie czarki z mchu, porostów i sierści budowane jest głęboko w niedostępnych szczelinach skalnych. Samica składa zazwyczaj 4–5 jaj, które wysiaduje przez 18–20 dni, będąc w tym czasie karmioną przez samca. Pisklęta opuszczają szczelinę po około 26–30 dniach, a para wyprowadza tylko jeden lęg w roku.